ELKE DAG MOET ER MAIS IN DE POT KOMEN….

Het weer in Kenia is in juli hetzelfde als bij ons: zon en regen wisselen elkaar af. Wat bij ons zomer heet is in Kenia de koude periode en mensen lopen vooral 's morgens met dikke jassen en truien.
Ondergetekende, Rentia Krijnen - Hendrikx bezoekt de eerste 2 weken alleen de 5 dorpen Ahero, Awasi, Nyamonye, Bar Korwa en Masogo en bespreekt de start van een 6e dorp per januari 2006 met de leiding van het Kenyaproject. In de 3e week kwam Paul de Schipper (redacteur van BN/deStem te Breda) een week met zijn gezin op vakantie in het Guesthouse in Awasi. Zelf ben ik toen enkele dagen boeken gaan lezen, lekker in de zon, bij de Mill Hill fathers in Kisumu.
De laatste 2 weken kwamen mijn zussen Rina Evers-Hendrikx uit Etten-leur en Joke Oomen-Hendrikx uit Bavel op bezoek en hebben we alle dorpen nog eens bezocht.

De (zelfbetaalde) reis was lang dit keer; vanuit Etten-Leur naar het Awasi-guesthouseproject waar ik verblijf, duurde 24 uur. Maar de stoffige reis is weer vergeten als ik in een brandschone guesthouse-kamer kom. En er is warm water in de douche voor de gasten via het zonnepaneel omdat nu de waterleiding van het dorp hersteld is. De extra geste van de kokkin om een Hollandse lekkere maaltijd te maken met tomatensoep en frietjes, tilapia-vis en salade maakt het weerzien weer compleet.
Het drukke programma van de eerste 2 weken, samen bedacht met de coordinatoren Gaudencia en Florence begint de volgende dag met een bespreking met hen over de laatste 4 maanden. We hebben geld kunnen sturen voor 2 eetcafees, ploegbedrijven, schoolgeld voor HBO-studenten, de opzet van een groentenproject voor volle we-zen (straatkinderen soms), de afbouw van een gebouw met 5 winkeltjes, de bouw of reparatie van vele hutten en ze hebben al een lijst met nieuwe projecten voor nieuwe jonge moeders met kinderen. Dit laatste laat ik tot de eindbespreking in augustus want we hebben nu de boekhouding en rekeningen wel gecontroleerd maar al de ge-realiseerde projecten moeten nog bezocht worden

AWASI
Het Guesthouse-project loopt heel goed. Goed gepland door de vrouwen want mijn verwachtingen waren niet zo hoog toen we het openden, 2 jaar geleden. De omzet is nu 1500 euro per maand waarvan de onkosten, reparaties en bijna alle lonen betaald kunnen worden. In februari hebben we besloten tot uitbreiding met meer kamers maar eerst moet de keuken verplicht vergroot worden en het restaurantgedeelte evenals de toiletten.
Dan krijg ik een telefoontje van bestuurslid Luus Heeren: NCDO (Ned. Commissie Duurzame Ontwikkelingen) betaalt de helft van de uitbreidingskosten van het Guesthouse en 2 eetcafees in Nyamonye. Grandioos!! Natuurlijk vragen de stafleden waarom ik zo vrolijk ben en ze springen een gat in de lucht: er kunnen nu meer moeders een part-time baan gaan krijgen in het Guesthouse. En ze kunnen dan minder nee verkopen aan de gasten die een kamer of maaltijd willen gebruiken. Dit guesthouse (klein hotel/restaurant ) ligt immers aan de drukke weg van Nairobi naar de stad Kisumu en Oeganda.
Een andere aanvraag voor verf voor al onze gebouwen in de dorpen is afgewezen door Akzo Nobel en Cordaid in den Haag moet nog beslissen over ondersteuning bij 5 ploegbedrijven als nieuw project maar onze dag kan niet meer stuk. (In september ontvingen we van CORDAID in den Haag € 1900,- )

Na stevige besprekingen over de hoofdprojecten in Awasi besluiten we de veldprojecten in de 10 subdorpjes later te bezoeken . De goed georganiseerde vrouwen in alle subdorpjes willen o zo graag laten zien hoe ze hun (kleine) winsten opnieuw geinvesteerd hebben maar dan moet ik maanden hier zijn en dat kan niet. Ook hebben alle subgroepen inmiddels een sociale pot opgezet voor doktersbezoek naar de stad als hun kind of zijzelf erg ziek zijn. Zijn onze sociale verzekeringen ook niet zo ontstaan???
Het valt mij op dat in het regenseizoen in mei nu niet zo'n 25 hutten verwoest zijn als vorige jaren. Maar wat blijkt? Deze regering van president Kibaki heeft geld gestuurd naar deze afgelegen gebieden om dijkjes te bouwen en rivieren te dreggen zodat het water uit de bergen zonder overstromingen in de dorpen gemakkelijker naar het Victoriameer kan stromen. Eerder heb ik gelezen in hun krant dat de Nederlandse regering hier geld voor heeft gegeven dus mogelijk komt hulp voor ontwikkeling nu beter naar de basis dan voorheen …

AHERO
Op het bedrijventerrein in Ahero wordt druk gewerkt zoals altijd. Vakantie kennen de vrouwen niet want elke dag moet er brood op de plank komen.De nieuwe veevoermachine werkt; ze is eveneens half betaald door NCDO. De mais-molen werkt amper nu want er is genoeg mais in de subdorpjes geoogst alwaar de mensen de mais laten malen voor hun hoofdvoedsel: ugali. Als men de mais weer op de markt in Ahero gaat kopen dan kan er weer gewerkt en verdiend worden in de molen.
In de timmerwerkplaats heeft men het werk naar buiten verplaatst want de vrouwen willen beginnen met 'babycare'; een opvangplaats voor kinderen van nul tot drie jaar voor werkende vrouwen in het dorp. Ze richten het in van hun molenwinst; ik ben benieuwd …

We bekijken de gang van zaken in het computerlokaal waar volgende week twaalf kinderen van weduwen hun computerdiploma krijgen. Ik stel een lesschema voor waardoor er geen zes maar twaalf kinderen per week les kunnen krijgen en de kosten van stroom minder worden want die zijn te hoog. En ook dit lokaal moet zelfvoorzienend kunnen zijn. Mensen van buiten betalen 40 euro voor een computercursus van twaalf weken; onze kinderen alleen twee euro voor examengeld en de moeders betalen de stroomkosten. Mikel, die van het HBO-fonds twee jaar gestudeerd heeft is een prima leraar en technicus. Zijn boekhouding klopt, het cash-geld (43 euro) heb ik gezien en wij betalen hem dertig euro per maand van het schoolfonds om de lessen te geven. Ook verzorgt hij onze email-correspondentie zodat Florence niet meer naar de verre stad moet daarvoor. Leuke ontwikkelingen want snelle communicatie is heel makkelijk voor ons als vrijwilligers in Etten-leur. Zelfs de rekeningen en schoolrapporten kunnen nu gescand en opgestuurd worden als het nodig is voor ons en de donoren …

De wezenfarm ziet er goed uit. Vanaf januari begeleidt Wycliff, een zoon van een weduwe die afgestudeerd is op de Agrarische Hogeschool, ons project voor volle wezen in het subdorp waar hij woont. Van de vier bijenkasten heeft er een al een bijenvolk wat erin gevlogen is door de bloemen die er rond gezaaid zijn. Op het grote groentenveld wat ze huren staan tomaten en wat andere groenten. Voor voedsel en verkoop door de wezengroep. Deze is begonnen met zeven (straat)jongens; er zijn er nog drie over die echt interesse hebben om opgeleid te worden tot tuinder. Ze hebben me een briefje geschreven (durven nog niet Engels te praten) of ze een dag naar een landbouwtentoonstelling kunnen gaan in Kisumu en daarna met Wycliff naar enkele andere boeren op bezoek. Florence en ik stellen voor dat ze de bus en entree van het projectgeld kunnen betalen hiervoor en ze zijn werkelijk blij. De oudste jongen begint zowaar te praten en hij belooft dat ze hard zullen werken.
We besluiten dat van de totale vijfhonderd euro voor dit project tot nu , ook begonnen zal worden in twee nieuwe subdorpjes voor volle wezen en dat Wycliff een fiets kan kopen voor zestig euro om heen en weer te rijden en produkten te vervoeren.
Tijdens deze twee dagen in Ahero komen studenten tussendoor hun rapport laten zien maar in de eindvergadering van de weduwen bij ons tweede bezoek worden de schoolresultaten besproken. Met hun moeders erbij …
We bezoeken drie subgroepen die zoveel eigen projectjes willen laten zien dat we voor donker niet rond komen. Katoenplant, een naaiatelier, kalveren van de koeien, 24 gebouwde nieuwe hutten (van het personeel van Woonstichting Singelveste in Breda); teveel om te noemen maar wel goed om te zien.

NYAMONYE
Dit dorp ligt 150 kilometer van Awasi. De weg naar deze uithoek aan het Victoriameer ziet er deels al goed uit en we zijn er veel sneller dan voorheen. De nieuwe regering sinds twee jaar, doet (soms) wat ze beloofd heeft.
Het hele weekend zijn we druk met het bezoeken van hun mais-, cassave-, millet- en andere groentenvelden die van eigen winsten gerund worden. Ook hier goeie oogsten dit jaar. En helaas kan ik maar weinig hutten van de 24 nieuwe bezoeken; eveneens geschonken door Singelveste want ze liggen ver verspreid in dit gebied.
Liep drie jaar geleden het project in Nyamonye niet goed: met de nieuwe gekozen weduwe/coordinator-met-fiets loopt het gesmeerd. Het is werkelijk plezierig om hier te zijn en ik vertel dit aan hen. Net als in Awasi komt hier de chief vertellen dat het bedrijvenproject hier bijdraagt aan vermindering van de armoede en de lokale economie van de winkeltjes. Immers bij hen worden bouwmaterialen en ingredienten voor de drie eetcafees enz gekocht. Langzaamaan zien de lokale autoriteiten wat het Kenyaproject doet en vooral: waar hun weduwen met de kinderen toe in staat zijn. Maar het belangrijkste vind ik persoonlijk dat de uitbuiting van weduwen bij de LUO-stam, bij vererving, minder wordt zoals Dorien, de secretaresse hier, mij vertelt. Want dat is het hoofddoel van het Kenyaproject …

Sinds een jaar geven we wat geld voor projectjes op het eiland Mageta wat bij Nyamonye hoort De groep weduwen startte daar met zeventien leden maar het zijn er al 27 nu. In januari wordt het een zelfstandige gemeente. Ik durf er nog niet heen te varen maar we bespreken dat Mageta-eiland ons zesde dorp zal worden. Maar dan moeten mijn zussen en ik er eerst naar toe. Misschien …

BAR KORWA
De vijf winkeltjes die aan elkaar gebouwd zijn kunnen nog niet geopend worden. Dat wil men in augustus doen. De vrouwen wonen ook hier wijd verspreid zodat ik maar enkele gerepareerde of nieuwe hutten kan bekijken. Er is een groep van twintig weduwen en een van dertig leden. Voor de laatste groep gaan we een eetcafé bouwen wat centraal gelegen is en wat ook op hun cooperatieve naam geregistreed wordt. Leuk dat ze dat nu allemaal zelf kunnen dankzij de begeleiding van Gaudencia elke maand. Voor de lunch is er buiten lekker gekookt: grote tilapia-vissen; bij ons heel duur en hier nog geen euro per stuk en 's morgens gevangen in het Victoriameer vlakbij. Ook in Nyamonye is dat het geval. Ik koop tien grote vissen die de vrouwen alvast kruiden en aanbraden voor het Guesthouse in Awasi. Winst voor de vrouwen in Nyamonye voor de handel en het bakken; winst voor Awasi-guesthouse waar ze voor drie euro per stuk verkocht gaan worden in het restaurant. Ze vinden het allen een goed idee dat Gaudencia bij de maandelijkse vergaderingen daar tilapia inkoopt voor het guesthouse en ze meebrengt vanuit Bar Korwa in Nyamonye want in Awasi zijn de vissen amper of voor veel geld te koop …

Het bomenproject in Bar Korwa van Noach loopt goed. Hij gaat nu weer van zijn inkomsten van de verkochte bomen naar klas drie middelbare school en vierhonderd weduwen kregen nu een boom van het Kenyaproject. Een geschenk vanwege de Nobelprijs voor mevrouw Wangari Maathai, staatssecretaris van milieu in Kenya die dertig miljoen bomen geplant heeft in Afrika, samen met vrouwengroepen in veel Afrikaanse landen ter bescherming van het milieu. Want veel Afrikaans hardhout is verdwenen naar Amerika en Europa en mevrouw Maathai vecht ervoor dat de verwoestijning in Afrika gaat stoppen.
Met 850 bomen in vijf dorpen helpen wij een beetje …

MASOGO
Ook hier gaan de weduwen het laatste geld krijgen van het Singelveste-huttenproject. Ik vertel hen dat het geld op de bank in de stad staat en de huttencommissie gaat aan het werk met de wachtlijst. Er kunnen hier in Masogo nog vijftien tot twintig hutten gerepareerd worden maar er zijn zeker nog dertig jonge wachtende gezinnen met een slecht dak en deur evenals ik zag op de lijsten in de andere dorpen.
Ik vertel hen weer opnieuw dat wij een klein project zijn en: als ze zelf kunnen bijdragen aan de hut dat dan meerdere gezinnen profijt kunnen hebben van het laatste bedrag van tweeduizend euro per dorp. In het najaar zullen we weten hoeveel gezinnen een gerepareerde hut hebben want we gaan dit project in Breda verantwoorden.

De derde week was "vakantie". Dat betekent dat ik niets gepland heb.; ik heb twee boeken gelezen en heb voor 't eerst eens de rust genomen om het project eens te analyseren terwijl ik er ben. Ongelooflijk veel is er gedaan voor en door de 920 weduwen hier. Voor hen is de armoede echt verminderd!!!!! Ik ben er wel heel blij mee …
Er was leuk bezoek hier: Paul de Schipper, redacteur van BN/deStem was hier met zijn gezin. Vijf dagen waren gepland maar het werden er zeven; de kinderen vermaakten zich prima met de dorpskinderen hier. Kennelijk hadden ze geen last van de armoedige toestanden hier in en rondom de winkeltjes en hutten nadat ze toeristisch mooie gebieden bezocht hadden in Oeganda. Ook konden ze volop voetballen met kinderen na schooltijd en dollen met de moeders en mannen hier die in het guesthouse werken. Dinsdag hebben we wat projecten met hen in de velden bezocht: nieuwe hutten, de groentenvelden die opgezet zijn door weeskinderen en een school. De verjaardag van hun moeder Maja was een groot feest hier, verzorgd door de koks en de werkenden hier van die dag. Iedereen was uitgenodigd aan de grote tafel voor het avondeten. In Kenia kent men geen verjaardagen; men weet niet eens wanneer men geboren is maar een feestje maken hier voor de "mzungu": geweldig hoe ze hun best gedaan hebben en zelf ook genoten hebben …













In Awasi heeft een aantal moeders geld gegeven aan een groepje van zeventien wezen; hun eigen kinderen en volle wezen waarvoor ze ook zorgen. Al deze kinderen staan op de wachtlijst voor schoolgeld maar wij kunnen daarin niet voorzien. Dus, na gehoord te hebben van de 'wezenfarm' in Ahero heeft een oudere weduwe met eigen grond, een akker beschikbaar gesteld voor dit jaar. We moesten komen kijken wat de jongelui gedaan hebben de voorbije maanden. Tomaten, spinazie en aardappelen stonden er goed bij.. Maar als het droog is kunnen ze vanuit een rivier met de voetwaterpomp van hun moeders de akker van water voorzien. Ik vond het een mooi initiatief en heb hen verrast met wat geld om met drie jongens ook naar de landbouwtentoonstelling te gaan in Kisumu, evenals de groep uit Ahero. Onder leiding van John, de klusjes- en tuinman van het guesthouse. Ze konden met ons meerijden naar de stad Kisumu waar deze tentoonstelling is. Welnu, negen jongens van dertien tot achttien jaar waren present om mee te rijden naar de stad, maar ons geld was maar voor drie bestemd. Als ze hard werken in de "landbouwklas", bedacht ik ter plekke, dan komt Wycliff uit Ahero hen ook begeleiden en kunnen ze volgend jaar allemaal naar de tentoonstelling en naar voorbeeldboerderijen. We betalen Wycliff als leraar van ons schoolfonds 25 euro per maand en vele ouderloze gezinnen kunnen al lerende hun eigen voedsel kweken.
Terug in het guesthouse, we hebben hen onderweg weer opgepikt, vertellen ze wat ze gezien hebben en geeft de penningmeester me een briefje met de uitgaven. Van vijftien euro voor vier personen hebben ze zowaar nog zestig cent over. Slim bedacht, want ze vragen of ze van dat geld elk een fietstaxi mogen nemen naar de hut, ver in de velden. Natuurlijk, want het is al donker en het regent …

Winkeltjes
Het wil maar niet opschieten met de afbouw van de vijf winkeltjes-in-één-gebouw in Bar Korwa. Omdat de nieuwe weg heel snel rijdt besluiten we te gaan kijken want over een week worden ze geopend. Het is bush-terrein en qua onderwijs een achtergebleven gebied. De bouwer die uit Ahero komt wil stoppen met de werklui uit de omgeving en vier geschoolde mannen laten komen uit Ahero. Tegelijkertijd vraag ik de vrouwen daar of ze kunnen helpen met het afkrabben van cement van deuren en ramen en de gevelstenen, die ze zelf gebakken hebben, kunnen vernissen zoals zij gewend zijn, tegen weersinvloeden. Ze kijken me heel raar aan want: mannen zijn de bouwers. Ik vertel hen dat ze zo arbeidsloon kunnen besparen want wij betalen niets meer extra. Bovendien leg ik ze uit dat mijn huis door mijzelf geverfd wordt om de vier jaar. Van binnen en van buiten. Ze geloven het niet …
Na enige discussie met Gaudencia, de algemeen coordinator, vertellen ze de bouwer dat ze gaan helpen om alles op tijd klaar te krijgen. Deze moet heel hard lachen waarna de vrouwen vastberaden zeggen dat hij nog eens zal opkijken de komende week. Ik ben weer benieuwd. Vrijdag zullen we het zien bij de opening ...

Inheritance ofwel vererving van weduwen
Eens per maand is er grote vergadering onder de boom, begeleid door coördinator Gaudencia die in Ahero woont. Zo ook vandaag, zaterdag 6 augustus in Awasi. Ik heb vorige week al de speciale vergadering bezocht maar Gaudencia vraagt om het eens mee te maken want nu is het onderwerp: de ervaringen, speciaal bij de jonge weduwen, met hun vererving tot slaaf van de schoonfamilie.
Het blijkt dat er al wat veranderd is in het gedrag van de zwagers. Seksueel misbruik is verminderd maar nog niet verdwenen. Voor de laatste hutten die we kunnen repareren is een lange wachtlijst maar het huizencomité heeft ze alle bezocht en de meest vervallen twintig hutten gaan opgeknapt worden de komende week.
Hoofdprobleem vandaag is: als er een weduwe sterft, zo'n vier per jaar, wat doen we dan met de vernieuwde hut? En wat met de kinderen want wij kunnen het niet meer bijhouden om voor zoveel kinderen te zorgen. Moeten we meer geld in de sociale pot zorgen???
Gaudencia vertaalt in het kort hoe de discussie verliep. De weduwengroep wil de kist, het kleed en de begrafenis betalen voor het gezin maar wat te doen met de grote families die de begrafenis bij willen wonen. En er dus voor veel voedsel gezorgd moet worden … Ze vraagt wat ik vind. Ik vertel haar zachtjes dat het eerste doel van het project, een zelfvoorzienend bestaan voor de gezinnen, voorop blijft staan Dat lukt aardig voor de tweehonderd vrouwen in Awasi die samen in tien groepen werkzaam zijn met hun eigen investeringen in nieuwe projectjes. Maar ik zeg ook dat deze weduwen met een beter bestaan het dorp en de streek niet kunnen redden van de vreselijke gevolgen van aids. Net zomin als wij Europeanen, Afrika kunnen redden. De vrouwen wachten en Gaudencia vraagt me dit hardop te zeggen en zij vertaalt, aangevuld met uitgebreide versies van doelen van dit project …

Morgen is het zondag en komen mijn zussen Rina en Joke. Dan beginnen we een nieuwe ronde langs de projecten op een ontspannen en niet officiële manier. Ik verheug me op de laatste tien dagen.

Rina en Joke zijn hier al eerder geweest; vijf jaar geleden en ze worden herkend door een groot aantal mensen hier; er is een warm welkom voor hen.
De tweede dag bezoeken we een ananasveld van een weduwengroep in Awasi; opgezet van eigen winsten. In dit gebied hebben de oudere weduwen al een eigen erf met gotere stukken grond. Omdat ze al op zichzelf wonen werden ze niet geerfd door de zwagers en is er geen grond afgepakt. Er is al een ploeg in Awasi maar nog geen ossen. Binnenkort begint het ploeg- en zaaiseizoen en we kunnen hen vertellen dat ze 6 ossen kunnen aanschaffen. Rina en Joke zijn namelijk een week geleden naar Kevelaer geweest. Uitgenodigd door de bedevaartgangers van de Baronie van Breda en ons Kenyaproject was gekozen voor de collecte in Kevelaer alwaar zij in de kerk vertelden over het ploegproject voor weduwen in Kenia. De vrouwen joelen en dansen. Ze kunnen nu niet alleen hun eigen lapjes grond ploegen maar ook als loonbedrijf ploegen voor anderen. We vragen hen of ze de stal zelf kunnen bouwen. En alhoewel ze 'ja' zeggen weten Gaudencia en ik dat de stal van tweehonderd euro te duur zal zijn. We zien later wel…

In Awasi heeft men gehoord over de 'babycare', zorg voor baby's van nul tot drie jaar van werkende ouders in Ahero en nu wil men in het kantoor van de timmerwerkplaats ook met zo'n project beginnen zodat enkele weduwen hier een betaald baantje kunnen hebben. Men gaat dit zelf opzetten en wij bekijken bij het volgende bezoek of we wat materialen kunnen bijdragen. Er is een omheind speelveldje buiten voor de peuters en de timmer werkplaats gaat twee ledikantjes maken voor vier of zes baby's. We bezoeken de wezenfarm die door zeventien wezen bewerkt wordt. We krijgen een verslag van wat drie jongens op de landbouwtentoonstelling in de stad gezien hebben. Leuk, ze hebben op het eten bezuinigd en een plantenspuit gekocht om met een kruidenmengsel beestjes tegen te gaan in de groenten ... We geven ze vijf euro om nieuwe zaden te kopen en om ze te bemoedigen door te gaan …

AHERO
Drie buurtschappen had ik al bezocht en we bezoeken nu twee andere dorpjes rond Ahero. Een mooie bomenkwekerij hebben de vrouwen zelf opgezet. Ze sparen voor een omheining voor de zaailingen want de kleine boompjes worden opgegeten door geiten. We dragen tien euro bij aan dit initiatief. In het tweede dorpje kopen we groenten en vis van de groep voor onze maaltijd 's avonds terwijl de groep voor nu de lunch onder de bomen heeft klaargemaakt. 's Middag, na een bezoek aan het business-centrum van de weduwen in Ahero is de grote eindvergadering. Leuk voor mijn zussen om hier eens bij te zijn want in de vier andere dorpen was dit al geweest in mijn vorige weken.
Vanwege de kleine vakantie is er een groot aantal kinderen bij de vergadering met rapporten. Hun studies worden betaald van onze twee schoolfondsen (middelbare school en HBO). Natuurlijk zetten we ze op de foto en dia's om thuis te laten zien. Het terugzien van zichzelf op de camera is een belevenis waar ze nog lang om lachen.

Dan zijn er achttien jongelui die een type- en computerdiploma gehaald hebben en deze worden aan hen uitgereikt. Ik vertel hen dat ik dat allemaal niet kan wat er op het diploma staat. Ze kijken me ongelovig aan want in Europa kan toch immers iedereen alles???

Van het meegebrachte geld van enkele boeren kunnen we eindelijk voorzien in nog twee ploegen van elk zestig euro per stuk. Elk van de nu 41 subgroepen in de vijf dorpen heeft een ploegbedrijf op de wensenlijst staan en in totaal hebben we nu in de loop van enkele jaren twaalf ploegen. Ook de ossen en stallen komen er aan maar nu nog even niet. Eerst moeten we nog hiervoor sparen, vertellen we de negentig aanwezige weduwen. Een andere groep weduwen is getraind om een bijenhouderij te beginnen. Kleding enz. kunnen ze zelf aanschaffen en we betalen zestig euro voor de eerste bijenkorf. Dat het lekkere honing is weet ik uit Awasi want daar mocht ik de eerste pot honing in ontvangst nemen vorige week. Ze is al bijna leeg …

BAR KORWA
Wat ik niet kon bedenken maar wel gehoopt had: de vijftig vrouwen in Bar Korwa hebben hard gewerkt om de vijf winkels gereed te hebben. De buitenkant en een winkel zijn nog niet af maar bij aankomst zien we een overkapping van riet , enkele notabelen uit het dorp en de weduwen en vele kinderen. Na de openingsceremonie moeten er bij drie deuren linten doorgeknipt worden wat wij graag doen. In de timmerwerkplaats hebben ze een leraar gevonden voor vijf werkloze zonen van weduwen die al wat bankjes gemaakt hebben. In de kapsalon zijn drie kapsters aan het werk met het meegebrachte gereedschap van een kapster uit Etten-leur. Ik heb beloofd dat ze mijn haar mogen knippen en mijn zussen geven aanwijzingen want stijl haar zijn ze hier niet gewend. Maar het lukt… We hebben een naaimachine meegebracht uit de stad als kado voor het toekomstige naai-atelier.



Tenslotte is er een heerlijke lunch in het eetcafé en ook buiten in het gras voor alle aanwezigen.
Petje af in dit superarme gebied dat ze dit voor elkaar gekregen hebben.

MASOGO
Bijna alle honderd vrouwen zijn aanwezig onder de luifel bij de molen. Als we op de stoelen zitten zien we over de hoofden van de op de grond zittende vrouwen plots een man met ploeg en vier ossen ervoor; aangeschaft als één van de vijf ploegstellen die voor tweederde door CORDAID betaald worden. Naast de maismolen die gebouwd is zijn er 6 groentenfarms waarvoor we 2 jaar geleden 180 euro samen hebben betaald. Ongelooflijk wat dit geld steeds voortbrengt: nu al 37 geiten en 2x per jaar volop groenten om te eten en te verkopen. Maar hier tegen de heuvels is de grond heel vruchtbaar en de vrouwen werken veel met compost en mest. Tussen de machines van de molen staan een tafel en wat stoelen en de warme lunch wordt opgediend. Het valt mij op dat na afloop geen van de vrouwen mee wil rijden naar de hut onderweg maar Fred vertelt dat het vandaag feest is. Er is een schaap geslacht wat voor de hele club een feestmaaltijd is. Mogelijk denken ze dat wij dat niet lekker vinden want wij kregen de 3 traditionele gerechten: rijst, spinazie en kip ... De werkauto is nu 1 jaar oud; zelfvoorzienend inclusief chauffeur.

Bij het laatste dorp dat we bezoeken, Nyamonye, zien we veel projecten die van de winst zijn gemaakt zoals deze maisdrooghut.

Ook bekijken we het vierde eetcafé, ergens in de bush waar wel veel mensen wonen en dat we bouwen met verdubbelingsgeld van NCDO. Het maakt deel uit van een groot Eetcafé- en Guesthouse-project waarvoor we de helft van 45.000 euro van NCDO ontvingen.

Dan gaat het gebeuren: We gaan met de boot naar Mageta-eiland. Het eiland is een zelfstandige gemeente geworden; er zijn drie basisscholen met negenhonderd kinderen van de verschillende stammen die hier samen wonen. Ook luo's die de ververving van weduwen kennen. We besluiten dat elke weduwe lid kan worden, ongeacht de stam waar ze bijhoort. Men leeft vredig door elkaar dus wij doen niet moeilijk. Net als bij de andere dorpen kunnen weduwen van alle geloven meedoen want dat is vanaf het begin, nu zeventien jaar geleden, mijn principe geweest.
Ik heb amper geslapen want ik ben heel bang voor die puntboot met motor die 45 minuten zal varen op open, golvend water. Vele vissers, vrouwen en kinderen aan de wal schateren als wij als baby's naar de boot worden gedragen. Jongemannen pakken ons op voordat we er erg in hebben want er zit veel bilharzia in het water en Afrikanen kunnen daar blijkbaar beter tegen dan wij, de 'mzungus". Maar ze slaan er munt uit want Fred de chauffeur geeft hen elk 25 cent voor het dragen. De boottocht, heen en terug was vreselijk: ik doe dat nooit meer. Het eiland was prachtig maar heel primitief. Ook geen auto's voor de drieduizend mensen; wel fietsen.
Een mooi groentenveld, omheind tegen de nijlpaarden en er groeide zowaar boerenkool en pronkbonen, meegebracht als zaden door een van de projectvrienden in januari. Drie hutten zijn er al opgeknapt en de vrouwen hadden een feestje gemaakt voor ons. De vrouwen vertellen dat de bisschop pas is geweest met een moderne speedboot van de politie. Misschien een veiliger idee??? Over vijf jaar wil ik er weer eens over nadenken ...

Tijdens mijn vijf-weekse bezoek hebben de vrijwilligers ons curiosa-winkeltje schoongemaakt en compleet opnieuw ingericht met aangeboden spullen. Sinds woensdag 31 augustus loopt het nieuwe seizoen weer: het 18e jaar van het Kenyaproject dat weduwen in Kenya kansen geeft op een eigen bestaan.

WIST U DAT u donor kunt worden vanaf 5 euro per maand op rek nr. 114818339 t.n.v. Steunfonds Kenya Etten-leur

Etten-leur, najaar 2005

Stichting Steunfonds Kenyaproject
Stationsstraat 60
4872 TD Etten-Leur
076-5013868
KvK.-nr. S41107227
Email: rentia@krijnen.net