AHERO
De aankomst op ons bedrijventerrein in Ahero is een verrassing: van de winst van de maismolen is, naast lonen voor de werksters, o.a. een eetcafe gebouwd. Doel is: meer werkgelegenheid maken voor vooral de nieuwe, jonge weduwen en men gaat hier ook de jam van het jambedrijf verkopen.

De timmerwerkplaats begint goed te lopen nu er een andere, actievere leraar is aangesteld voor de zeven jongens die scholing krijgen in het timmervak. Bankstellen, stoelen, tafels, kasten , schoolbanken; er zijn vele bestellingen geplaatst. Ook de inventaris voor het eetcafe is er door de vrouwen besteld. Als ik er later in de week nog een bezoek breng, onverwacht, geeft de nieuwe leraar juist les over gereedschap. De andere vijf staan buiten te timmeren. Welnu, dit is wat we bedoelen met dit project: zelfvoorziening door werkgelegenheid zodat de weduwen ons niet meer nodig hebben en wij het project naar andere dorpen kunnen uitbreiden.

De computers uit Teteringen (Derde Wereldwerkplaats) zijn aangekomen zodat met lessen aan jongeren begonnen kan worden. In de eindvergadering onder de boom zitten nu ook een groot aantal leerlingen van de middelbare school (ook later in Awasi) zodat Ria met hen en de moeders kan praten over hun resultaten. En zij kunnen kennismaken met de vrijwilligers uit Prinsenbeek.
De 180 vrouwen (dertig jonge weduwen zijn er weer bijgekomen) hebben in de dertien buurtschappen van Ahero waar ze wonen, eigen kleine projecten opgestart. We bezoeken ze en zien een groot geitenproject, een aardig kippenbedrijf, matten maken en groentenvelden, opgestart van hun eigen winsten. Het ploegbedrijf heeft nu ook een grote stal voor de ossen, waarvoor we het geld meegenomen hebben.

Van ons woon- en waterproject (najaar 2003) mogen we drie waterputten openen waar vele hutten water halen en de widowgroup werkloon kan verdienen. Totaal heeft het project in Ahero nu zeven waterputten.

In de laatste vergadering vertel ik dat Ahero nu is voorzien van veel werkgelegenheid; ook voor nieuwe weduwen. Maar dat we wel voor meer ploegbedrijven zorgen en middelbare school- en HBO-studenten blijven ondersteunen. Ook omdat bijna elke weduwe volle wezen, als neefjes en nichtjes, in huis heeft genomen vanwege de grote aidsproblematiek in Kenia. En daarom ook willen wij die vrouwen helpen!

AWASI
We logeren hier in ons Guesthouse dat nu een half jaar loopt. Acht vrouwen (wisselend) en twee mannen (dag- en nachtwaker) verdienen hier een inkomen. Ik zie vooruitgang (ons extra oktober-bezoek heeft gewerkt). Per dag zijn de kamers meestal volgeboekt; de gemeenteraad heeft drie studiedagen in de eetkamer; in de huiskamer , de veranda en de buitenterrassen gebruiken mensen hun maaltijden en consumpties. Het zijn meestal mannen met een baan zoals vertegenwoordigers en door het land reizende (universitaire) docenten.
In plaats van een waterput is besloten om regenwater met dakgoten op te vangen. Dan kan er bezuinigd worden op de waterrekening en in droge tijden is er toch 20.000 liter watervoorraad De drie waterputten in Ahero en dit regenwater-systeem zijn gebouwd van het verdubbelde geld (door NCDO) van ons woon- en waterproject.

Bedrijventerrein
De maismolen en de olieverkoop op het bedrijventerrein lopen niet zo goed meer. We ontdekken dat we zelf een fout gemaakt hebben .Daarom vroegen we coördinator Consolata om weer alle projecten in Awasi te gaan coördineren en haar functie als manager van het Guesthouse over te dragen aan een managementteam van vier weduwen en twee nieuwe kokkins.
Omdat we dit per telefoon voorbereid hadden is het nieuwe team er klaar voor. Ook omdat elk management-lid al eerder als assistente gewerkt heeft en ik zie in deze weken dat het goed loopt. Tussentijds houden we telefonisch contact maar we hopen dat er snel email-verbinding komt want dat is veel goedkoper.
Er wordt een nieuw bestuur van jonge weduwen gekozen voor het bedrijventerrein dat aan de andere kant van het dorp ligt. We kopen een stukje grond ernaast en er wordt een nieuw plan door de jonge vrouwen opgestuurd voor enkele cooperatieve gebouwen. Hier gaan we het centrum maken voor werkgelegenheid voor de vrouwen en niet bij het guesthouse zoals zij zouden willen. Het rustige hotel/restaurant wordt door vele gasten uit heel Kenia op prijs gesteld zo lezen we in het gastenboek en dat willen we zo houden. Bovendien: omdat het guesthouse 65.000 euro gekost heeft plus inrichting (van speciale donaties) hebben wij het weduwenbestuur laten tekenen dat wij hier de zeggenschap behouden.
We geven hen het advies om eens bij het bedrijventerrein in Ahero te gaan kijken want zo kunnen de dorpen van elkaar leren….

Eindvergadering Awasi
We bezoeken drie buurtschappen in de savanne waar we de eigen opgestarte projecten bekijken. In de eindvergadering op het schaduwterras van het guesthouse zijn wederom een aantal middelbare scholieren aanwezig, zoals in Ahero, die rapporten aan Ria laten zien en met haar kunnen praten.
Later, als de medebezoekers Ria Bekkers en dochter Karin, Harry Bekkers en echtgenote Lia op safari zijn, bezoek ik de andere zeven sub-dorpjes. Ook deze 150 leden zijn een jaar geleden begonnen met kleine projecten van de cooperatieve winsten. Prachtig!

Ik vraag in de hut waar ik veel water krijg vanwege de hitte, waar het water in deze dorre vlakte vandaan komt. Ik word meegenomen en ben werkelijk geschokt!
De vrouwen klauteren naar beneden in de droge bedding van een grote rivier. Ze graven zand weg op de bodem en scheppen het opborrelende water met een halve kalebas in een emmer …

En daar wordt een nieuwe project geboren want dit is niet om aan te zien: tot de regens komen in april is dit de watervoor-ziening voor een paar honderd huishoudens. Ook in Awasi hebben ze waterputten nodig en ik bied ter plekke het idee aan om de komende tijd ook te gaan werken voor tien waterputten. Elk voor 2.500 euro geplaatst in tien uithoeken /subgroepen van het dorp. "Dat zou geweldig zijn maar het is wel veel geld…" is de ongelovige reactie.

We willen ervoor gaan en hopen daarvoor ook op uw steun.

BAR KORWA
De Nyandiwa-groep van 22 weduwen staat ons al zingend en dansend op te wachten na de lange tocht naar de andere kant van het Victoriameer. De lunch onder de bomen is klaar maar eerst moeten we mee het veld in. Het eigen stuk grond (voetbalveld-grootte) dat we als eerste kochten voor hen heeft een redelijke mais- en tomatenoogst opgebracht. Voor eigen consumptie en voor de verkoop. Van de winst hebben de vrouwen geld bijgelegd aan het dakgoten - en regentonnenproject zodat ieder nu voorzien is. We krijgen een geschreven werkstuk met foto's van al hun activiteiten sinds de start in 2000. Boodschap erin is ook dat er geen maagproblemen meer zijn in de streek, vanwege een waterput, omdat het drinkwater schoon is.
Vervolgens zien we de bomenkwekerij van de zes jongens waar van de winst een van hen naar de middelbare school gaat. Ik koop wat boompjes om ze in Nyamonye straks kado te geven bij de opening van het nieuwe eetcafe.
Vervolgens zien we de stenenbakkerij en de zelfgebouwde oven. Elke vrouw moet 300 bakstenen maken: de rivierklei afgraven, vormen in een mal, drogen en bakken. Zesduizend stenen zijn er nodig voor een commercieel gebouw: een kapsalon, winkel, timmerwerkplaats voor werkloze zonen, eetcafe met keuken en berging. De bouwtekening en begroting van 5000 euro hebben we al wat langer maar het geld hebben we nog niet kunnen vinden.

Er wordt in de eindvergadering een lijstje gegeven voor middelbare schoolkinderen maar voorlopig kunnen we twee leerlingen naar school laten gaan. De moeders en ook wij zijn wel blij dat de basisschool nu gratis is. Boeken, pennen enz. kunnen de vrouwen nu zelf wel betalen. Alleen voor de examens van groep-8 leerlingen springen we bij.

NYAMONYE
's Avonds, net voor het donker is, wacht een groot deel van de 200 vrouwen ons op met een grote zak passievruchten. Ze weten dus dat ik die lekker vind; ontroerend. We slapen in de pastorie van father Edmond, de Afrikaanse opvolger van pater Gerard Kraakman die in een sloppenwijk van Kisumu opnieuw begonnen is. De maaltijden worden gebracht uit het door ons gebouwde eetcafé. Voor het ontbijt wandelen we in het ochtendzonnetje er heen, een beetje gruwend van de rij vissen aan de schrikdraad, drogend in de zon.Van winst zijn de muren wit geschilderd waardoor het eetcafé veel ruimer en schoner is.

Tien kilometer verder is , pal aan het Victoriameer, een stuk grond gekocht van de winst. Hier gaan we vandaag met de Usenge widowsgroup het tweede eetcafé openen. Het is gebouwd van € 2.000,- van de gemeente Breda. Een leuke ceremonie en een goed bereide lunch, met veel vis voor de gasten, volgt. We moeten hier nog wel een stevige omheining en hek plaatsen tegen de dieven. De andere 4 subgroepen in de buurtschappen hebben eveneens de wens ingediend voor een klein eetcafé.

Nyamonye heeft nu in de vijf buurtschappen elk een goed lopend ploegbedrijf (o.a. drie door de gemeente Breda) waarvan we er eentje in berdijf zien. De vrouwen kunnen werkelijk goed ploegen! We zetten ons in Etten-leur in om voor deze twintig ossen samen nog vier grote stallen te bouwen van 250 euro per stal. Eén stal is al klaar. De vrouwen weten niet van dakgoten en regentonnen in de andere dorpen maar ik zou ze dat hier ook graag gunnen. Mogelijk later …

MASOGO
In augustus waren we voor de eerste keer bij de startende weduwengroep van dertig vrouwen. Nu
zie ik met verbazing 92 vooral jonge vrouwe zitten
in het bouwvallige kerkgebouw. Gaudencia heeft de zes subgroepen leren samenwerken en hun huisvlijt-producten worden getoond. Ik stel voor dat elke subgroep dertig euro ontvangt en de vraag is wat ze hiermee kunnen. Gaudencia laat ze in de groepen praten en de plannen worden verteld. Bonen, tomaten, zoete aardappelen, maïs etcetera doen het goed in deze kleigrond. Van de winst wil men waterputten bouwen. We schieten in de lach want dat kan natuurlijk niet maar het geeft wel de nood aan voor de mensen in deze streek. Bij het augustusbezoek deze zomer zullen we dus zien wat de opbrengsten en de nieuwe investeringen van de winst zullen zijn. Gaudencia , de algemeen coördinator, verwijst deze nieuwe groep naar Ahero om daar eens te gaan kijken.

Deze vrouwen hebben er zin in en dat enthousiasme slaat ook hier weer over op mij….

Wilt u dit project steunen dan kan dit in ons winkeltje, Stationsstraat 60 Etten-leur, de Open Tuindagen –met kunst- die met Moederdag beginnen en natuurlijk ook op onze bankrekening 114818339 Steunfonds Kenia. Een helder financieel verslag over 2003 kan toegestuurd worden en is ook te vinden op deze site.

Rentia Krijnen-Hendrikx

P.s. Speciaal dank aan degenen die deze reis mede mogelijk maakten.

PLANNEN van de "widowgroups" in Kenia voor 2004

Reeds gestuurd (tot april):
€ 6.608,- voor twee grote stallen, start project Masogo, drie HBO-studenten, uitbreiding keuken guesthouse, afmaken diverse projecten, reparatie transport-pickup, lokaal salaris drie stafleden en twee koks, start zes middelbare schoolleerlingen, aankoop grond, benzine werkbezoek vijf dorpen en transport materialen bouwprojecten.

Nieuwe plannen 2004:
€ 400,- twee telefoonlijnen/internet
€ 500,- aanleg nieuw suikerrietveld
€ 6500,- tien ploegstellen en tien stallen Ahero + vier stallen Nyamonye
€ 375,- omheining twee groentenvelden
€ 4700,- commercieel gebouw Bar Korwa
€ 12000,- vier eetcafeetjes Nyamonye
€ 17000,- HBO-studies (sept '04)
€ 24000,- tien waterputten Awasi
€ 1466,- lokale salarissen drie stafleden, twee koks en management
=======
€ 66.941,- begroting april/december